Heeft de jeugd tegenwoordig minder respect voor leerkrachten?

2 september 2022

|

4 minuten leestijd

Heeft de jeugd tegenwoordig minder respect voor leerkrachten?. Uitgelichte afbeelding

Leraren bij hun voornaam aanspreken, niet luisteren, door de les heen praten of de leraar zelfs zo erg pesten dat ze huilend het klaslokaal uitlopen… We hoefden het vroeger niet te proberen, maar nu lijkt het op scholen dagelijks te gebeuren. Is er tegenwoordig een gebrek aan respect voor leerkrachten?

Of is het gewoon een kwestie van ‘de tijden zijn veranderd’?

Respect of angst?

Vroeger hadden we een stuk meer respect voor leraren, hoor je de oudere generatie nu vaak tegen de jeugd zeggen. Leerkrachten werden met hun achternaam en ‘u’ aangesproken en als er niet geluisterd werd, waren er stevige consequenties. Weten jullie het nog? Van in de hoek staan tot het krijgen van klappen met de liniaal: er werd regelmatig op school gestraft, al dan niet lichamelijk. Hoe dat straffen er vroeger in de klas nog meer aan toeging, dat lees je hier. Dat wekt natuurlijk wel de vraag op: hadden kinderen vroeger meer respect voor docenten, of was het vooral angst dat ervoor zorgde dat de kinderen meer in het gareel bleven?

Vervaagde grens tussen ‘leuk en goed’

Tegenwoordig is dat vaak andersom: docenten moeten respect van hun leerlingen ‘verdienen’, vinden kinderen zelf. Daarnaast krijgen leerlingen tegenwoordig ook respect van hun leerkrachten en worden als gelijke behandeld, iets dat vroeger zeker niet altijd het geval was. Leerlingen hebben tegenwoordig een stuk meer inbreng. Dit zorgt echter voor lastige verhoudingen: tot op welke hoogte staan leerlingen op gelijke voet met hun leerkracht, en wanneer moeten zij gewoon het gezag van de leerkracht accepteren en luisteren? Jonge kinderen zijn niet altijd in staat in te zien dat zij naar school gaan voor hun eigen bestwil. Ze worden in hun ogen immers van hun vrijheid ‘beroofd’, iets wat kinderen vroeger ongetwijfeld ook al zo zagen. Nu kunnen ze het echter ook hardop zeggen.

Leren = leuk?

Een andere oorzaak van een ogenschijnlijk gebrek aan respect is dat school en leren vooral ‘leuk’ moet zijn, althans, dat is wat er in de maatschappij verteld wordt. De populairste leraren zijn daarom vaak de leraren die er iedere les een lolletje van maken, op een speelse manier lesgeven, en die wel tegen een grapje kunnen. Toch dreigt er in dat geval een gevaar dat leerlingen de leraar als een maatje gaan zien, in plaats van als een gezaghebbende waar ze ook naar moeten luisteren. Een leuke leraar is niet per definitie een goede leraar, en andersom.

Respect leren

De veranderingen op school en de manier waarop er met leerlingen omgegaan wordt, heeft goede en slechte kanten. Leerlingen worden als individuen met een mening behandeld, en hebben meer inbreng in hoe zij graag willen leren. Maar door de vervaagde grenzen tussen kind en volwassene, kan een kind nog wel eens vergeten dat ze wel gewoon moeten luisteren. Een groot deel daarvan ligt natuurlijk ook bij de opvoeding: kinderen moeten leren respect te hebben voor iedereen, of ze het nu met de ander eens zijn of niet. Door een les heen praten of een leerkracht wegpesten is gewoon onbeschoft, en geen natuurlijk gevolg van ‘veranderende tijden’.

Hoe zie jij dat? Heb je het idee dat er minder respect voor leerkrachten is dan vroeger? En ligt dat aan het gebrek aan straffen, of iets anders?

Meer blogs:

SchoolBANK Redacteur Quirine avatar

SchoolBANK Redacteur Quirine

Hoewel redacteur Quirine (1996) zelf uit de jaren '90 komt, is ze dol op álles wat met de jaren '60 en '70 te maken heeft. Zo luistert ze het liefst naar bands als Fleetwood Mac en Abba, speurt ze kringloopwinkels af naar de beste vintage vondsten en is ze gek op nostalgische verhalen.

Meer artikelen van SchoolBANK Redacteur Quirine

Reacties 10+
Thij Lamers avatar
Thij Lamers

27 oktober 2022 10:01:56 AM

Relatie, geloof in autonomie en competentie zijn de sleutelwoorden voor de leerkracht.

Mieke van Niekerk avatar
Mieke van Niekerk

26 september 2022 1:35:19 PM

In mijn MAVO-tijd hadden we op school een onderdirecteur die veel strenger was dan de directeur zelf. Als de directeur binnenkwam praatte men gewoon door, maar kwam HIJ binnen, viel iedereen echt letterlijk muisssssstil. Je kon werkelijk een speld horen vallen. Helaas had ik nooit een speld bij me, anders had ik dat zeker geprobeerd. Hij heeft mij echter nooit zijn geheim onthuld, ik had echt willen weten hoe hij dat voor elkaar heeft gekregen. Nu snap ik het wel, het was charisma, geloof ik.
Onze muziekleraar kon geen orde houden, de arme man heeft HEM wel eens in de klas gehaald om naar een platenspeler te kijken. Ik heb aldoor het vermoeden gehad dat dat een smoesje was, de man wist zich gewoonweg geen raad. En ja hoor….ssstttt……..daar was hij weer. Frappant, het is me altijd bijgebleven.
Op die manier dwong HIJ gewoon respect af…..maar of het de juiste manier is……
Ik vond het wel absurd, hoe vond hij het zelf?

F. Bakkes avatar
F. Bakkes

25 september 2022 7:40:05 PM

Samengevat: de teloorgang van een volk.
Wellicht een gedachte het geheel te sturen aan bevoegde §en onbevoegde 🙁 🙂 § instanties.
F. Bakkes, Haarlem.

Martine Haringa avatar
Martine Haringa

24 september 2022 10:28:48 AM

Ik sta voor de klas en heel eerlijk? Mijn salaris is prima, maar dat we “alles binnenboord” moeten houden is slopend voor het onderwijs. Ik zie collega’s afbranden op een leerling die zo’n ongewenst gedrag vertoont dat hierdoor amper lesgegeven kan worden. Ik zie dat het plezier in het lesgeven, het omgaan met de kinderen afneemt. Ik zie de vermoeidheid en de machteloosheid in hun ogen staan.
Daarnaast worden kinderen tegenwoordig opgevoed als prinsen en prinsesjes die gewend zijn dat alle ogen op hen gericht zijn, ze accepteren geen ‘nee’, mogen alles beslissen thuis. Ze zien dat hun ouders laatdunkend doet tegen de leerkrachten, het is ook altijd de schuld van de leerkrachten. Kinderen kopieren dit gedrag, vinden dit de norm.

Dit gecombineerd heeft ervoor gezorgd dat ik van een fulltime baan een paar jaar geleden naar een parttime baan nu gegaan ben.

?