Blocker
Terug naar alle verhalen
wereldoorlog

Hoe verging het jouw familie tijdens de tweede wereldoorlog?

  • Helga Walter
  • 1 maand
Loading Likes...

“Het was donker, je zag geen hand voor ogen. Over de Tweede wereldoorlog.”

Deze woorden sprak Jan Terlouw op maandag 24 februari toen hij bij de Wereld draait door zat. Hij had het over de tweede wereldoorlog en het leven van alle dag in die periode. “Alles was verduisterd dus het was diep diep donker”. Op het moment dat hij die woorden sprak kleurde hij voor mij de beelden van de Tweede wereldoorlog in. Ik realiseerde me dat ik daar niet bij stil gestaan heb dat het zo donker was. Hij sprak van de enorme stoet hongerige mensen die voorbij trokken. Dit had diepe indruk gemaakt.

wereldoorlog

De komende maanden zullen we het einde van de tweede wereldoorlog herdenken. In het zuiden van het land zijn ze daar al een tijdje mee bezig. De verhalen over die tijd hebben mij altijd geïnteresseerd. Niet alleen de spectaculaire verhalen maar ook de verhalen over het alledaagse leven. Misschien heb jij de oorlog meegemaakt en heb je daar nog herinneringen aan? De meesten zullen dat niet hebben omdat ze na de oorlog geboren zijn zoals ik.

We leven nu al 75 jaar in vrede. Daar kunnen we niet vaak genoeg bij stil staan vind ik.

Verhalen over de tweede wereldoorlog

Iedere familie heeft een verhaal over de tweede wereldoorlog via je ouders en andere familieleden, buren vrienden.

wereldoorlog
Slag om de Grebbeberg

wereldoorlog

Toevalligheden

Hoe het leven verliep in de oorlog hing soms ook van ‘toevalligheden’ af. Woonde je in Rotterdam toen de oorlog begon? Kon je door blijven werken in de oorlog? Woonde je in het westen, zuiden, noorden of oosten van het land? De plek waar je woonde was vaak doorslaggevend of je honger moest lijden of niet. Moesten jouw vader of oom of broer gedwongen gaan werken in Duitsland. en deden ze dat? Was je van Joodse komaf of niet? Iedereen weet wat de Joodse gezinnen is overkomen die geen keuze hadden. Ze moesten onderduiken of werden opgepakt. Datzelfde gold voor de Roma, psychiatrische patiënten en soms ook homoseksuelen. Ze hadden geen keuze.

Keuzes maken

Koos er iemand in jouw familie om zich bij het verzet aan te sluiten? Ik vraag me wel af wat voor keuzes ik zelf gemaakt zou hebben als ik in die tijd geleefd zou hebben? Ik zou het echt niet weten. Misschien had jij een vader of moeder die aan de ‘foute’ kant heeft gestaan en moet je leven met dit geheim. Wat voor impact heeft dat?

wereldoorlog
NSB’er
De herinneringen

Mijn ouderlijk huis had een gewelfd gipsen plafond waarin de afdruk van een varken te zien was. Het varken was in de oorlog geslacht en lag gepekeld op de zolder. Het mocht onder geen voorwaarde gevonden worden. Het slachten van een beest was illegaal in die tijd. Ik keek vaak naar die afdruk in het plafond.

Verhaal uit mijn eigen familie

Mijn moeder vertelde: “in april 1945 kwamen de Engelsen met hun tanks om ons te bevrijden. Op de hoek van de Oldenzaalsestraat en de Dorpsweg (in Lonneker waar zij met haar familie woonde) vond een vuurgevecht plaats tussen een Engelse en Duitse tank. De Duitse tank verloor en bleef werkeloos midden op de straat staan terwijl de Engelse tank doorreed naar Oldenzaal.

wereldoorlog
Tanks in gevecht

Niet lang daarna toen het weer rustig werd gingen we kijken. Wij, mijn zussen, broers en ik en onze overburen. Er lag een dode Duitse soldaat half uit de tank. Deze soldaat hebben we uit de tank  gehaald. Er zat nog een Duitse soldaat in de tank die zwaar gewond was Deze soldaat hebben we op een ladder gelegd en mee naar huis genomen. Hij was weliswaar de vijand maar we vonden dat we hem ook niet aan zijn lot konden overlaten. Hij had een grote gapende wond achter zijn oor. Eerst lag hij in de hal maar hij kreeg koorts en begon te ijlen. Hij riep steeds: “Rudi, Rudi, fahr doch nicht so schnell.” We waren bang dat de Engelsen die naast ons in de confectie bivakkeerden hem zouden horen. Dat zou ook gevaarlijk voor ons kunnen zijn. We hebben hem daarom beneden in de kelder gelegd zodat zijn geschreeuw buiten niet te horen was. Daar hebben we hem die nacht verzorgd. De volgende dag heeft het Rode Kruis hem opgehaald. Het was een spannende nacht. Deze man heeft lang na de oorlog mijn familie opgezocht. Hij bleek half Joods te zijn, is journalist geworden en heeft veel geschreven over de oorlog.”

Ik was onder de indruk van dit verhaal. Het vertelt weer eens hoe gecompliceerd een oorlog is.
Hoe verging het jouw familie in de oorlog?

Door SchoolBANK redacteur: Helga Walter

wereldoorlog

Reacties 3 reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

  1. Ik ben in 1944 geboren en mijn moeder vertelde dat we in Ulrum(vlakbij Zoutkamp/de Lauwerszee) geen honger hadden, al was alles schaars en behelpen met eten koken enz.Er was geen kleding ook na de oorlog niet, dus mijn moeder naaide voor ons als kinderen ( 3 ) alles uit oude afgedankte kleding van fam. Zij haden alles wel redelijk rustig ondergaan

  2. Hoe verging het onze familie in de Tweede Wereldoorlog? Mijn Nederlandse vader Frits zat bij de Nederlandse Koopvaardij en was ondergedoken in Noorwegen. Hij schreef aan zijn moeder in Holland een brief ‘Lieve moeder, misschien kom ik nog weleens thuis met een lief Noorsch meisje…! . Aldus geschiedde. Mijn Noorse moeder Solveig en mijn vader Frits huwden op 22 juli 1945 op het stadhuis in Oslo, de hoofdstad van Noorwegen. Een echte oorlogsromance in de bevrijdingsroes van de zomer van ’45 in het mooie land van de ‘eeuwig zingende bossen’ waar elke 100 meter een ware verrassing is van de immer overweldigende Noorse natuur. De Vliegende Hollander Frits en de Noorsche schone Solveig kregen samen drie kinderen: Olga Sigrid Selma, Hinderikus Sverre en Hans Roald Martin. De hele familie en aanhang is gek op Noorse Wafels, een traditie die van generatie op generatie overgaat en bij trouw, rouw en noaberschap ingezet wordt als Noorse feest- en troosttractatie. Het zijn vaak de mooie herinneringen die de slechte overheersen. Het verhaal van Solveig en Frits kent voor- en tegenspoed waarin sluimerheimwee en migrantenpijn op de loer lagen. En waar in het strijken der jaren de gebeurtenissen in en om WO II haar stempel drukte op de familie en opvolgende generaties. Thuis werd daarover niet veel gesproken, zoals in veel naoorlogse gezinnen niet het geval was. Langzamerhand vallen de puzzelstukjes in elkaar. In de komende maanden zal daar nog veel over gedacht en gesproken worden. Moederland Noorwegen en vaderland Nederland. Goede groet van Henk Sverre Haan.